Brama Rzeźnicza
Krakowskie Zabytki
Zamurowana, najstarsza brama średniowiecznego Krakowa z 1289 roku, zwana też Bramą Rzeźników na Gródku albo Bramą na Gródku; była częścią fortyfikacji miejskich, jedną z ośmiu krakowskich bram obronnych. Przez bramę biegł trakt do Sandomierza i na Ruś. W XV wieku ją zamurowano, a gdy w 1626 roku przystąpiono do budowy klasztoru Sióstr Dominikanek, od dawna nie pełniła swojej roli. Dziś jej fragmenty widać od strony Plant w fasadzie budynku klasztornego, a w miejscu dawnej bramy widnieje wizerunek Matki Boskiej adorowanej przez św. Katarzynę i św. Dominika, zwany w Krakowie „Madonną Szwedzką”.
Historia
Brama Rzeźnicza, w pełnej nazwie Brama Rzeźników na Gródku, bywa też nazywana Bramą na Gródku. To zamurowana, najstarsza brama średniowiecznego Krakowa. Źródła pisane wspominają o niej od 1289 roku. Była częścią miejskich fortyfikacji, jedną z ośmiu krakowskich bram obronnych.
Brama wychodziła na dzisiejszą ulicę Westerplatte i stała u wylotu ulicy Mikołajskiej. Prowadził przez nią trakt do Sandomierza i na Ruś. System obronny miał wysuniętą szyję przed lico bramy oraz dodatkową bramę z mostem zwodzonym, przerzuconym nad fosą.
W XIV wieku wylot ulicy Mikołajskiej przesunięto bardziej na północ, a samą ulicę nieco odgięto. Brama na Gródku została wtedy zastąpiona Bramą Mikołajską, która stanęła obok obwarowanego klasztoru Dominikanek na Gródku. W XV wieku starą bramę zamurowano. Kiedy w 1626 roku zaczynała się budowa klasztoru Sióstr Dominikanek, brama od dawna nie spełniała już swojej funkcji, a fragmenty murów obronnych razem z nią wykorzystano przy wznoszeniu klasztoru i kościoła.
Dziś Brama Rzeźnicza jest, po odcinku murów koło Bramy Floriańskiej, drugim zachowanym elementem miejskich fortyfikacji. Jej fragmenty widać od strony Plant w fasadzie budynku klasztornego. W miejscu dawnej bramy znajduje się wizerunek Matki Boskiej adorowanej przez świętą Katarzynę i świętego Dominika, który w Krakowie zwykło się nazywać "Madonną Szwedzką".
Ciekawostka
Brama Mikołajska, która zastąpiła Bramę Rzeźniczą, była bliźniaczą budowlą Bramy Floriańskiej. Za jej obronę odpowiadał cech rzeźników, a rozebrano ją w 1812 roku.