Muzeum Witrażu
Krakowscy Artyści: Malarze i Rzeźbiarze
Pracownia i Muzeum Witrażu łączy założoną w 1902 roku pracownię (Krakowski Zakład Witrażów S.G. Żeleński) z muzeum, w kamienicy przy al. Zygmunta Krasińskiego 23. Muzeum założył w 2004 roku Piotr Ostrowski jako tzw. żywe muzeum: przestrzeń dla zwiedzających przeplata się z wciąż działającą pracownią, w której powstają nowe witraże. Budynek wzniesiono w latach 1906-1907 z inicjatywy właściciela zakładu Stanisława Gabriela Żeleńskiego, który zaprojektował kamienicę pod potrzeby pracowni z pomocą architekta Ludwika Wojtyczki. W archiwum zachowały się szkice, rysunki, projekty i gotowe dzieła, tworzące najbogatszą w Polsce kolekcję związaną ze sztuką witrażową.
Historia
Pracownia i Muzeum Witrażu przy alei Zygmunta Krasińskiego 23 to miejsce, w którym zabytkowy zakład witrażowniczy działa do dziś obok muzealnej ekspozycji. Pracownię założyli w 1902 roku architekt Władysław Ekielski i malarz Antoni Tuch. W 1904 roku odkupił ją architekt Stanisław Gabriel Żeleński i od tej pory firma funkcjonowała jako Krakowski Zakład Witrażów S.G. Żeleński. Traktował ją jako zakład rzemiosła artystycznego, w którym twórcy mogli sami współuczestniczyć w wykonaniu swoich projektów.
Kamienicę wzniesiono w latach 1906-1907 z jego inicjatywy. Zaprojektował ją tak, by jak najlepiej służyła pracy witrażystów, a pomagał mu architekt Ludwik Wojtyczko. Zachowany wystrój i układ wnętrz do dziś oddają atmosferę pracowni z przełomu wieków.
Z zakładem współpracowali czołowi artyści Młodej Polski, między innymi Stanisław Wyspiański, Józef Mehoffer, Henryk Uziembło, Wojciech Jastrzębowski i Stefan Witold Matejko. Przy Krasińskiego powstawały też witraże według kartonów Jana Matejki. Do 1912 roku zakład zrealizował witraże w 53 kościołach i kaplicach Małopolski, a także liczne zlecenia we Lwowie, Księstwie Poznańskim i Królestwie Polskim.
Muzeum założył w 2004 roku Piotr Ostrowski jako „żywe muzeum”. Zwiedzający widzą krok po kroku, jak powstaje witraż, bo artyści wciąż pracują tu nad nowymi zleceniami. Obok są historyczne i współczesne realizacje oraz archiwum szkiców, rysunków i projektów, uchodzące za najbogatszą w Polsce kolekcję związaną ze sztuką witrażową.
Ciekawostka
W 2016 roku muzeum zajęło się odtworzeniem witraża Wyspiańskiego „Apollo Spętany”, zniszczonego w czasie II wojny światowej, tak wiernie, jak to możliwe.