Rzeźba Puryfikacja
Krakowscy Artyści: Malarze i Rzeźbiarze
Marmurowa rzeźba na platformie na Wiśle, między Mostem Powstańców Śląskich a Kładką Ojca Bernatka, pomiędzy Bulwarem Kurlandzkim (Kazimierz) a Bulwarem Podolskim (Podgórze). Biała figura świni z kończynami uniesionymi ku górze stoi na belkach przypominających stos, na cokole studni Wanda. Autorem jest Mateusz Okoński, a pierwotnie była to jego praca dyplomowa na Wydziale Rzeźby krakowskiej ASP z 2009 roku. Publiczny debiut nastąpił w 2010 roku, gdy rzeźbę osadzono w nurcie Wisły na jeden dzień (28-29 października); na stałe powróciła w 2012 roku w ramach ArtBoom Festival. Oglądaj ją z brzegu rzeki.
Historia
Biała marmurowa świnia z uniesionymi ku górze kończynami spoczywa na belkach przypominających stos, na platformie w nurcie Wisły, między Mostem Powstańców Śląskich a Kładką Ojca Bernatka. Rzeźba nosi tytuł „Puryfikacja”, a jej autorem jest Mateusz Okoński. Podstawą konstrukcji jest cokół studni Wanda. Okoński pokazał ją najpierw jako pracę dyplomową na Wydziale Rzeźby krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych w 2009 roku. Miała być tradycyjnym, akademickim monumentem z marmuru, ale kamień okazał się zbyt podatny na uszkodzenia podczas wezbrań rzeki, więc artysta sięgnął po prasowane odłamki marmuru.
Rzeźbę po raz pierwszy zobaczono w rzece w 2010 roku. Osadzono ją wtedy na betonowym fundamencie zanurzonym w Wiśle na jeden dzień, od 28 do 29 października. Do rzeki wróciła w 2012 roku w ramach festiwalu ArtBoom i - inaczej niż większość festiwalowych instalacji - została na stałe.
Dyrektorka artystyczna festiwalu Małgorzata Gołębiewska tłumaczyła, że wizerunek zwierzęcia na stosie ma być metaforą uwolnienia lokalnej społeczności od dawnych lęków i trudnego dziedzictwa. Wskazywała też na skojarzenie z powieścią graficzną „Maus” Arta Spiegelmana, w której Polacy przedstawieni są jako świnie. Sam Okoński przyznawał, że pomysł budził silny sprzeciw w środowisku akademickim, a jego profesorowie oceniali rzeźbę jako profanację.
Na odbiór rzeźby wpływa jej otoczenie: sąsiedztwo dawnej dzielnicy żydowskiej na Kazimierzu, placu Bohaterów Getta i Cricoteki po drugiej stronie rzeki. Tego, czyj wizerunek i jakie doświadczenia symbolizuje ta figura, nikt widzowi nie narzuca.
Ciekawostka
Pierwszy pokaz w 2010 roku zorganizowano jako ostatnią wystawę Zbiornika Kultury. W 2019 roku ekolodzy zawiesili na rzeźbie transparent łączący cierpienie zwierząt z kryzysem klimatycznym, a w tym samym roku została ona też zniszczona farbą w sprayu.