Cerkiew Zaśnięcia Najświętszej Marii Panny
Krakowskie Kościoły
Cerkiew w dzielnicy Stare Miasto. W cerkwi prawosławnej wnętrze od ołtarza oddziela ikonostas, czyli ściana z ikonami. Zabytek wpisany do rejestru zabytków.
Historia
Cerkiew Zaśnięcia Najświętszej Maryi Panny to prawosławna cerkiew parafialna, urządzona w kamienicy przy ulicy Szpitalnej 24. Z zewnątrz nie przypomina tradycyjnej cerkwi, ale przy adaptacji zadbano o spełnienie wymogów cerkiewnych. Pierwotny budynek wzniesiono w drugiej połowie XIV wieku, a przed wojną mieściła się w nim synagoga Ahawat Raim.
Prawosławna parafia w Krakowie powstała w 1918 roku jako cerkiew garnizonowa Wojska Polskiego. Najpierw nabożeństwa odprawiano w dawnej ujeżdżalni koni przy ulicy Lubicz, a później w Wielkiej Sali koszar na placu Na Groblach. Gdy wybuchła druga wojna światowa, Niemcy eksmitowali parafię z koszar. Wspólnota znalazła nowe miejsce w zdewastowanej synagodze Ahawat Raim, używanej wówczas jako stolarnia: po rozmowach z nowym właścicielem budynku weszła w jego posiadanie i po remoncie urządziła tu cerkiew. Po wojnie do obiektu rościła sobie prawa Kongregacja Wyznania Mojżeszowego, która chciała mieć w nim synagogę garnizonową dla żydowskich żołnierzy i oficerów. Roszczenia oddalono, a budynek przypadł na własność parafii.
Pod koniec lat 60. XX wieku z inicjatywy księdza Lachockiego i starosty cerkiewnego Michała Kubickiego zaczęto remont i przebudowę, które zakończono w 1984 roku; odnowioną świątynię poświęcił metropolita Sawa. We wnętrzu widać rękę Jerzego Nowosielskiego. Przed schodami holu, który pełni jednocześnie rolę kruchty, stoi ściana z łukowatymi otworami, ozdobiona jego polichromią z Bogurodzicą wśród proroków. W tak zwanej sali gotyckiej, cenionej za wartość artystyczną, stoi jego okazały ikonostas, a obok niego ikony oraz Golgota. Za ołtarzem umieszczono witraże krakowskich artystów plastyków. Refektarz na drugim piętrze zdobi polichromia Nowosielskiego i Bogdana Kotarby, ukazująca poczet polskich świętych. Po następnym remoncie cerkiew poświęcono 24 listopada 2018 roku.
Ciekawostka
Ikonostas dla cerkwi w koszarach przy placu Na Groblach pochodził ze zlikwidowanej cerkwi w Miechowie. Parafia uzupełniła go potem ikonami - starymi i nowo napisanymi.