Fort 49a „Dłubnia”
Twierdza Kraków
Zabytkowy fort pancerny z lat 1892-1896, którego zadaniem była ochrona doliny Dłubni we współpracy z fortami 49 „Krzesławice” i 48a „Mistrzejowice”. Nie brał udziału w walkach I wojny światowej, a w okresie międzywojennym pozostawał w gestii wojska. W czasie II wojny światowej wieże pancerne wysadzono w powietrze, a po wojnie do 1990 roku fort pełnił funkcje magazynowe. Znajduje się przy ul. S. Petőfiego.
Historia
Fort 49a „Dłubnia” to duży fort pancerny w północno-wschodniej części Twierdzy Kraków. Zbudowano go w latach 1892-1896 jako jeden z dwóch dużych fortów pancernych, które powstały wtedy w północnym odcinku twierdzy; drugim był fort 47a „Węgrzce”. Jego zadaniem była ochrona doliny rzeki Dłubni, a wspierały go sąsiednie forty: 49 „Krzesławice” i 48a „Mistrzejowice”. W otoczeniu stały ziemny szaniec piechoty i baterie artyleryjskie, z których żaden nie przetrwał do dziś.
W I wojnie światowej fort nie walczył. Między wojnami podlegał wojsku i, jak się przypuszcza, do 1939 roku mieściła się w nim radiostacja, która razem z masztem na forcie Krzesławice miała służyć do rozszyfrowania Enigmy. W czasie II wojny światowej wieże pancerne wysadzono w powietrze, a po wojnie, do 1990 roku, fort pełnił funkcje magazynowe. Stoi przy ul. Petőfiego.
Ciekawostka
Do fortu należał też schron amunicyjny z lat 1914-1915, oddalony o 1600 metrów na południe. W 2022 roku rozebrano go z powodu rozbudowy drogi ekspresowej S7 i przeniesiono około kilometra na wschód, a od 2025 roku odbudowuje się go z oryginalnych elementów.