Kościół pw. Świętego Kazimierza Królewicza (ul. Reformacka)
Krakowskie Kościoły
Kościół rzymskokatolicki w dzielnicy Stare Miasto. Zabytek wpisany do rejestru zabytków. Prowadzony przez: Zakon Reformatorów.
Historia
Kościół św. Kazimierza Królewicza przy ulicy Reformackiej należy do klasztoru reformatów, odłamu franciszkanów. Do Polski zakon dotarł w 1622 roku, a w Krakowie bracia osiedlili się trzy lata później na przedmieściu Garbary. Pierwszy kościół, ukończony w 1640 roku, powstał dzięki ofiarności Zuzanny Amendówny. Ta sama dobrodziejka zapisała reformatom w testamencie z 1644 roku obraz Madonny, słynący cudami; wisi on do dziś w jednym z bocznych ołtarzy. Budynek nie przetrwał jednak potopu szwedzkiego i spłonął.
Zakonnicy zamieszkali w obecnym miejscu w 1658 roku, w dworku, który ofiarował im Stanisław Warszycki, kasztelan krakowski. W 1666 roku biskup sufragan Mikołaj Oborski poświęcił kamień węgielny nowej świątyni i on też, w 1672 roku, konsekrował gotowy barokowy kościół. Franciszek Szembek był głównym dobroczyńcą zarówno kościoła, jak i klasztoru. Od 2001 roku miejsce ma status sanktuarium św. Kazimierza.
Fasadę wieńczą trzy płytkie wnęki z barokowymi płaskorzeźbami przedstawiającymi świętych Kazimierza Królewicza, Antoniego oraz Piotra Alkantarę. W środku stoją późnobarokowe ołtarze z lat 1745-1748, a w ołtarzu głównym, zgodnie z regułą reformatów, umieszczany jest zawsze krucyfiks. Wizerunek patrona w pierwszym bocznym ołtarzu po lewej stronie namalowano najpewniej w latach 1660-1670; przypisuje się go gdańskiemu artyście Danielowi Schultzowi. Sklepienie ozdobił w 1904 roku Aleksander Mroczkowski. Na murze klasztoru wisi dzwonek za konających, w który dawniej dzwoniono, gdy ktoś bliski odchodził z tego świata, a czarna marmurowa tablica poniżej odnotowuje jego ufundowanie w 1750 roku.
Pod kościołem znajdują się krypty, w których grzebano zmarłych od 1672 roku. Spoczęło w nich około tysiąca osób, zarówno zakonników, jak i świeckich, a do dziś zachowało się około sześćdziesięciu trumien. Teren po drugiej stronie Reformackiej zakon dostał w 1735 roku i urządził tam cmentarz. Dziś stoją na nim kapliczki stacji drogi krzyżowej, w których znajdują się obrazy Męki Pańskiej autorstwa Michała Stachowicza z lat 1814-1816.
Ciekawostka
Ciała pochowanych w kryptach nie uległy mumifikacji, a mimo to są zachowane w bardzo dobrym stanie - przypisuje się to szczególnemu mikroklimatowi podziemi. Na uwagę zasługuje wśród nich żołnierz napoleoński spoczywający w pełnym mundurze.